Íslenska landnámshænan

gleðileg jól

Eigenda- og ræktendafélag landnámshænsna óskar félögum sínum, fjölskyldum og fuglum gleðilegra jóla og góðs nýs árs

Fréttir af aðalfundi félagsins

Aðalafundur var haldinn í kaffistofu Bændasamtakanna hann var fámennur en fundarefni mörg. Fundurinn hófst á því að Jóhanna Harðardóttir flutti skýrslu formanns og þakkaði þar félögum og stjórnum félagsins fyrir frábært starf frá stofnun þess. Á síðasta aðalfundi féllst Jóhanna á að sitja eitt ár til viðbótar, en lét nú af störfum sem formaður þess frá upphafi. Hún mun vinna blað félagsins á næsta ári.

Valgerður Auðunsdóttir skýrði reikninga og var niðurstöðutala þeirra um rúm 200 þúsund í hagnað enda litlu varið til sýninga að þessu sinni.

Kosið var í stjórn, Júlíus Baldursson á Tjörn var kjörinn formaður og ritari var kjörin Guðný Gísladóttir, Dalmynni. Hugi Ármannsson var kjörinn í varastjórn og Jón Björnsson endurskoðandi reikninga.

Tvær tillögur voru lagðar fram og samþykktar; 1. Tillaga um að aðalfundur ERL felur stjórn félagsins að sækja nú þegar og eigi síðar en 20. Nóvember 2011,  um aðild að Samningi um varðveislu menningarerfða innan Sameinuðu þjóðanna (UNESCO) (Flutningsm J.H.)

2. Tillaga um að stofnuð verði þriggja manna nefnd, sem hafi það hlutverk fram að næsta aðalfundi ERL, að skilgreina og lýsa einkennum íslensku landnámshænunnar (characterization). Jafnframt vinni nefndin að gerð veggspjalds í samvinnu við Bændasamtök Íslands sem sem nú þegar hafa verið lögð drög að (Flutningsm:Ó.D. og J.H.).

 

Aðalfundur ERL laugardaginn 5. nóvember

Aðalfundur ERL verður haldinn í kaffistofu Bændasamtakanna við Hagatorg laugardaginn 5 nóvember. Fundurinn hefst klukkan 14:30

Venjuleg aðalfundarstörf og kaffiveitingar í boði stjórnar

eggjasala

Blómaval opnar bændamarkað um helgina og langar til að hafa þar að boðstólum landnámshænuegg.

Viljið þið þarna úti vera með í eggjasamlaginu okkar og koma eggjunum  ykkar á framfæri til markaðarins?

Ef svo er eruð þið vinsamlega beðin að láta vita til Jóhönnu formanns félagsins á netfangið: Þetta tölvupóstfang er varið gegn ruslpóstsþjörkum, Þú verður að hafa JavaScript virkt til að sjá það.

engin sýning á Hrafnagili í ár

Til að koma í veg fyrir fýluferðir skal tekið fram að auglýst sýning á Hrafnagili verður ekki haldin í ágúst. Stefnt er að sýningu á Norðurlandi á næsta ári og þá á nýjum stað...

Sýning í Alviðru

Aðalsýning félagsins 2011 var haldin helgina 9-10 júlí í Alviðru í Ölfusi.  Sýninguna sóttu tæplega tvöhundruð manns, en stemmningin var mjög góð og gestir gáfu sér góðan tíma til að skoða og spjalla.

Vinningshafar að þessu sinni voru tveir upprennandi hænsnaræktendur.

Fallegasta hanann kusu gestir sýningarinnar Stála, en eigandi hans er Þorgils Kári í Kolsholti. Stáli var einnig kosinn fallegasti haninn á sýningunni í Árbæjarsafni í fyrra.

Í 2. sæti varð Spurull í eigu Mána Hákonarsonar, Mosfellsbæ og í því 3ja varð Eiríkur í eigu Ólafar Helgu Haraldsdóttur, Eyrarbakka.

Fallegasta hænan var kosin Doppa í eigu Mána Hákonarsonar. Í 2. sæti varð Rauðhetta í eigu Jóhönnu Harðardóttur í Hlésey og í 3-4 sæti urðu Prinsessa (sú sem prýðir forsíðu blaðsins okkar núna) eigandi hennar er Guðný Tryggvadóttir í Hlíð og Ragna í eigu Ólafar Helgu.

 

 

Á efri myndinni er Þorgils Kári með Stála, en á þeirri neðri er Máni Hákonarson með Doppu.

 

takið frá helgina 9-10 júlí!

Aðalsýning félagsins verður haldin á Alviðru í Ölfusi helgina 9-10 júlí

Umhverfisfræðslusetur Landverndar stendur félögum okkar opið, sýningaaðstaðan er frábær og ekki mun síður fara vel um hænsnaeigendurna sjálfa sem geta eytt helginni með pútum sínum og öðru hænsnaeigendum. Hægt er að tjalda eða leggja húsbílum og tjaldvögnum á staðnum og húsið verður opið. Nokkur svefnpokapláss verða einnig til ráðstöfunar í íbúðarhúsinu en þau þarf að panta fyrirfram.

Hægt er að skrá hænur til sýningar hjá formanni á netfangið Þetta tölvupóstfang er varið gegn ruslpóstsþjörkum, Þú verður að hafa JavaScript virkt til að sjá það.

Hittumst á sýningunni!

 

Fyrstu niðurstöður DNA rannsóknar

Loks getum við birt einhver svör til þeirra sem hafa beðið í ofvæni eftir niðurstöðum DNA rannsókna á landnámshænunni. Hér kemur stutt grein eftir Jón Hallstein Hallsson, erfðafræðing þar sem hann gerir grein fyrir fyrstu niðurstöðunum. Því niður tókst ekk að setja inn myndirnar en vonandi skila þær ser fljótlega...

Fyrstu niðurstöður erfðarannsóknar á íslenska hænsnastofninum

Erfðaauðlindir fara óðum þverrandi og rannsóknir undanfarinna ára sýna að helstu stofnar húsdýra eru margir úr sér gengnir hvað varðar erfðafjölbreytileika. Um er að ræða varhugaverða þróun (1,2) sem íslenski hænsnastofninn hefur ekki farið varhluta af en hann telur í dag aðeins um 3000-4000 fugla. Rannsóknir sem fram hafa farið á íslensku búfé hafa undirstrikað sérstöðu íslensku stofnanna og sýnt að þeir geta geymt áhugaverðan breytileika þrátt fyrir takmarkaða stofnstærð (3,4) og má því vel vera að íslenski hænsnastofninn geti orðið uppspretta einstakra genasamsæta sem nýta megi við kynbætur.

Árið 2006 hóf MATÍS prófanir á erfðamörkum á sýnum úr íslenska hænsnastofninum og í framhaldinu hófst samstarf MATÍS og Landbúnaðarháskóla Íslands með það að markmiði að greina stofn íslensku landnámshænunnar með tilliti til erfðafjölbreytileika og stofngerðar. Íslenskir hænsnaræktendur brugðust sérstaklega vel við og söfnuðust mun fleiri sýni en reyndist unnt að greina í fyrstu atrennu. Niðurstöður verða hér aðeins kynntar að litlum hluta en þeim eru gerð ítarlegri skil í nýlegri BS ritgerð frá Landbúnaðaháskóla Íslands sem nálgast má á heimasíðu skólans.

Eitt af þeim atriðum sem mikilvægt er að hafa í huga þegar unnið er að verndaráætlun stofns er að stofngerð sé vel skilgreind svo tryggja megi að leyndir undirstofnar fái nauðsynlega athygli og tapist ekki óafvitandi. Með arfgerðargreiningu má bera kennsl á stofna af þessu tagi og benda niðurstöður arfgerðargreiningar til þess að slíkur stofn fyrirfinnist innan íslenska hænsnastofnsins. Á meðfylgjandi mynd, sem sýnir meginhlutagreiningu á erfðafjarlægð milli einstaklinga innan íslenska stofnsins, má sjá að nokkur sýni skera sig greinilega frá megin hluta sýnasafnsins. Þegar betur er að gáð koma öll nema eitt af þessum sýnum (grænt á Mynd 1A) frá einum og sama ræktandanum. Þegar stofnar í stað einstakra sýna eru greindir með þessum sama hætti sést að þessi hópur sker sig frá megin hópnum með skýrum hætti (Mynd 1B). Þetta bendir til þess að nauðsynlegt sé að huga að tveimur stofnum við gerð verndaráætlunar fyrir íslenska hænsnastofninn í stað eins áður.

Nýverið fékkst vilyrði frá Náttúruverndarsjóði Pálma Jónssonar fyrir styrk til áframhaldi rannsókna á íslenska landnámshænsnastofninum og eru næstu skref meðal annars þau að afla fleiri sýna af fuglum sem telja má að tilheyri áður nefndum undirstofni auk þess að afla fleiri sýna úr erlendum stofnum til samanburðar við íslensku sýnin.

Jón Hallsteinn Hallsson ( Þetta tölvupóstfang er varið gegn ruslpóstsþjörkum, Þú verður að hafa JavaScript virkt til að sjá það. ). Erfðafræðingur við Landbúnaðarháskóla Íslands.

Heimildaskrá:

1.       Meuwissen T. Genetic management of small populations: A review. Acta Agriculturae Scandinavica Section a-Animal Science. 2009;59(2):71-79.

2.       Muir WM, Wong GKS, Zhang Y, Wang J, Groenen MAM, Crooijmans RPMA, et al. Genome-wide assessment of worldwide chicken SNP genetic diversity indicates significant absence of rare alleles in commercial breeds. Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America. 2008;105(45):17312-17317.

3.       Kantanen J, Olsaker I, Holm LE, Lien S, Vilkki J, Brusgaard K, et al. Genetic diversity and population structure of 20 North European cattle breeds. Journal of Heredity. 2000;91(6):446-457.

4.       Tapio M, Tapio I, Grislis Z, Holm LE, Jeppsson S, Kantanen J, et al. Native breeds demonstrate high contributions to the molecular variation in northern European sheep. Molecular Ecology. 2005;14(13):3951-3963.